శ్రీమద్రామాయణము - అయోధ్యాకాండ
ఏకోనత్రింశ సర్గము
ఏతత్తు వచనం శ్రుత్వా సీతా రామస్య దుఃఖితా |
ప్రసక్తాశ్రుముఖీ మన్దమిదం వచనమబ్రవీత్ || ౧
యే త్వయా కీర్తితా దోషా వనే వస్తవ్యతాం ప్రతి |
గుణానిత్యేవ తాన్విద్ధి తవ స్నేహపురస్కృతాన్ || ౨
మృగా స్సింహా గజాశ్చైవ శార్దూలా శ్శరభాస్తథా |
పక్షిణ స్సృమరాశ్చైవ యే చాన్యే వనచారిణః || ౩
అదృష్టపూర్వరూపత్వాత్సర్వే తే తవ రాఘవ! |
రూపం దృష్ట్వాపసర్పేయుర్భయే సర్వే హి బిభ్యతి || ౪
త్వయా చ సహ గన్తవ్యం మయా గురుజనాజ్ఞయా |
త్వద్వియోగేన మే రామ! త్యక్తవ్యమిహ జీవితమ్ || ౫
న హి మాం త్వత్సమీపస్థామపి శక్నోతి రాఘవ |
సురాణామీశ్వర శ్శక్రః ప్రధర్షయితుమోజసా || ౬
పతిహీనా తు యా నారీ న సా శక్ష్యతి జీవితుమ్ |
కామమేవం విధం రామ! త్వయా మమ నిదర్శితమ్ || ౭
అథ చాపి మహాప్రాజ్ఞ! బ్రాహ్మణానాం మయా శ్రుతమ్ |
పురా పితృగృహే సత్యం వస్తవ్యం కిల మే వనే || ౮
లక్షణిభ్యో ద్విజాతిభ్య శ్శృత్వాహం వచనం పురా |
వనవాసకృతోత్సాహా నిత్యమేవ మహాబల! || ౯
ఆదేశో వనవాసస్య ప్రాప్తవ్య స్స మయా కిల |
సా త్వయా సహ తత్రాహం యాస్యామి ప్రియ! నాన్యథా || ౧౦
కృతాదేశా భవిష్యామి గమిష్యామి సహ త్వయా |
కాలశ్చాయం సముత్పన్న స్సత్యవాగ్భవతు ద్విజః || ౧౧
వనవాసేభిజానామి దుఃఖాని బహుథా కిల |
ప్రాప్యన్తే నియతం వీర! పురుషైరకృతాత్మభిః || ౧౨
కన్యయా చ పితుర్గేహే వనవాస శ్శృతో మయా |
భిక్షిణ్యా స్సాధువృత్తాయా మమ మాతురిహాగ్రతః || ౧౩
ప్రసాదితశ్చ వై పూర్వం త్వం మే బహుతిథం ప్రభో! |
గమనం వనవాసస్య కాఙ్క్షితం హి సహ త్వయా || ౧౪
కృతక్షణాహం భద్రం తే గమనం ప్రతి రాఘవ |
వనవాసస్య శూరస్య చర్యా హి మమ రోచతే || ౧౫
శుద్ధాత్మన్ప్రేమభావాధ్ది భవిష్యామి వికల్మషా |
భర్తారమనుగచ్ఛన్తీ భర్తా హి మమ దైవతమ్ || ౧౬
ప్రేత్యభావే హి కల్యాణ స్సఙ్గమో మే సహ త్వయా |
శ్రుతిర్హి శ్రూయతే పుణ్యా బ్రాహ్మణానాం యశస్వినామ్ || ౧౭
ఇహలోకే చ పితృభిర్యా స్త్రీ యస్య మహామతే! |
అద్భిర్దత్తా స్వధర్మేణ ప్రేత్యభావేపి తస్య సా || ౧౮
ఏవమస్మాత్స్వకాం నారీం సువృత్తాం హి పతివ్రతామ్ |
నాభిరోచయసే నేతుం త్వం మాం కేనేహ హేతునా || ౧౯
భక్తాం పతివ్రతాం దీనాం మాం సమాం సుఖదుఃఖయోః |
నేతుమర్హసి కాకుత్స్థ! సమాన సుఖదుఃఖినీమ్ || ౨౦
యయది మాం దుఃఖితామేవం వనం నేతుం న చేచ్ఛసి |
విషమగ్నిం జలం వాహమాస్థాస్యే మృత్యుకారణాత్ || ౨౧
ఏవం బహువిధం తం సా యాచతే గమనం ప్రతి |
నానుమేనే మహాబాహుస్తాం నేతుం విజనం వనమ్ || ౨౨
ఏవముక్తా తు సా చిన్తాం మైథిలీ సముపాగతా |
స్నాపయన్తీవ గాముష్ణైరశ్రుభిర్నయనచ్యుతైః || ౨౩
చిన్తయన్తీం తథా తాం తు నివర్తయితుమాత్మవాన్ |
తామ్రోష్ఠీం స తదా సీతాం కాకుత్స్థో బహ్వసాన్త్వయత్ || ౨౪
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే అయోధ్యాకాణ్డే ఏకోనత్రింశస్సర్గః