శ్రీమద్రామాయణము - అయోధ్యాకాండ
అశీతితమ సర్గము
అథ భూమిప్రదేశజ్ఞాస్సూత్రకర్మవిశారదాః |
స్వకర్మాభిరతాశ్శూరాః ఖనకా యన్త్రకాస్తథా || ౧
కర్మాన్తికాః స్థపతయః పురుషా యన్త్రకోవిదాః |
తథా వార్ధకయశ్చైవ మార్గిణో వృక్షతక్షకాః || ౨
కూపకారాస్సుధాకారార్వంశకర్మకృతస్తథా |
సమర్థా యే చ ద్రష్టారః పురతస్తే ప్రతస్థిరే || ౩
స తు హర్షాత్తముద్దేశం జనౌఘో విపులః ప్రయాన్ |
అశోభత మహావేగస్సముద్ర ఇవ పర్వణి || ౪
తే స్వవారం సమాస్థాయ వర్త్మకర్మణి కోవిదాః |
కరణైర్వివిధోపేతైః పురస్తాత్సమ్ప్రతస్థిరే || ౫
లతావల్లీ శ్చ గుల్మాంశ్చ స్థాణూనశ్మన ఏవ చ |
జనాయాంచక్రిరే మార్గం ఛిన్దన్తో వివిధాన్ద్రుమాన్ || ౬
అవృక్షేషు చ దేశేషు కేచిద్వృక్షానరోపయన్ |
కేచిత్కుఠారైష్టఙ్కైశ్చ దాత్రైశ్చిన్దన్క్వచిత్క్వచిత్ || ౭
అపరే వీరణస్తమ్భాన్బలినో బలవత్తరాః |
విధమన్తి స్మ దుర్గాణి స్థలాని చ తతస్తతః || ౮
అపరేపూరయన్కూపాన్పాంసుభి శ్శ్వభ్రమాయతమ్ |
నిమ్నభాగాన్స్తతః కేచిత్సమాన్శ్చక్రు స్సమన్తతః || ౯
బబన్ధుర్బన్ధనీయాంశ్చ క్షోద్యాన్సఞ్చుక్షుదుస్తదా |
బిభిదుర్భేదనీయాంశ్చ తాంస్తాన్దేశాన్నరా స్తదా || ౧౦
అచిరేణైవ కాలేన పరివాహాన్బహూదకాన్ |
చక్రుర్బహువిధాకారాన్ సాగరప్రతిమాన్బహూన్ || ౧౧
నిర్జలేషు చ దేశేషు ఖానయామాసురుత్తమాన్ |
ఉదపానాన్బహువిధాన్వేదికాపరిమణ్డితాన్ || ౧౨
ససుధాకుట్టిమతలః ప్రపుష్పితమహీరుహః |
మత్తోద్ఘుష్ట ద్విజగణః పతాకాభిరలఙ్కృతః || ౧౩
చన్దనోదకసంసిక్తో నానాకుసుమభూషితః |
బహ్వశోభత సేనాయాః పన్థా స్సురపథోపమః || ౧౪
ఆజ్ఞాప్యాథ యథాజ్ఞప్తి యుక్తాస్తేధికృతా నరాః |
రమణీయేషు దేశేషు బహుస్వాదుఫలేషు చ || ౧౫
యో నివేశస్త్వభిప్రేతో భరతస్య మహాత్మనః |
భూయస్తం శోభయామాసుర్భూషాభిర్భూషణోపమమ్ || ౧౬
నక్షత్రేషు ప్రశస్తేషు ముహూర్తేషు చ తద్విదః |
నివేశాన్ స్థాపయామాసుర్భరతస్య మహాత్మనః || ౧౭
బహుపాంసుచయాశ్చాపి పరిఖాపరివారితాః |
తత్రేన్ద్రకీలప్రతిమాః ప్రతోలీవరశోభితాః || ౧౮
ప్రాసాదమాలావితతా స్సౌధప్రాకారసంవృతాః |
పతాకాశోభితా స్సర్వే సునిర్మితమహాపథాః || ౧౯
విసర్పద్భిరివాకాశే విటఙ్కాగ్రవిమానకైః |
సముచ్ఛ్రితైర్నివేశాస్తే బభుశ్శక్రపురోపమాః || ౨౦
జాహ్నవీం తు సమాసాద్య వివిధద్రుమకాననామ్ |
శీతలామలపానీయాం మహామీనసమాకులామ్ || ౨౧
సచన్ద్రతారాగణమణ్డితం యథా నభః క్షపాయామమలం విరాజతే |
నరేన్ద్రమార్గస్స తథా వ్యరాజత క్రమేణ రమ్యః శుభశిల్పినిర్మితః || ౨౨
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే అయోధ్యాకాణ్డే అశీతితమస్సర్గః