శ్రీమద్రామాయణము - అయోధ్యాకాండ
చతురశీతితమ సర్గము
తతో నివిష్టాం ధ్వజినీం గఙ్గామన్వాశ్రితాం నదీమ్ |
నిషాదరాజో దృష్ట్వైవ జ్ఞాతీన్సన్త్వరితోబ్రవీత్ || ౧
మహతీయమితస్సేనా సాగరాభా ప్రదృశ్యతే |
నాస్యాన్తమధిగచ్ఛామి మనసాపి విచిన్తయన్ || ౨
యథా తు ఖలు దుర్బుద్ధిర్భరత స్స్వయమాగతః |
స ఏష హి మహాకాయః కోవిదారధ్వజో రథే || ౩
బన్ధయిష్యతి వా దాశానథవాస్మాన్వధిష్యతి |
అథ దాశరథిం రామం పిత్రా రాజ్యాద్వివాసితమ్ || ౪
సమ్పన్నాం శ్రియమన్విచ్ఛన్స్తస్య రాజ్ఞ స్సుదుర్లభామ్ |
భరతః కైకేయీపుత్రో హన్తుం సమధిగచ్ఛతి || ౫
భర్తాచైవ సఖాచైవ రామో దాశరథిర్మమ |
తస్యార్థకామాస్సన్నద్ధా గఙ్గానూపే ప్రతిష్ఠత || ౬
తిష్ఠన్తు సర్వే దాశాశ్చ గఙ్గామన్వాశ్రితా నదీమ్ |
బలయుక్తా నదీరక్షా మాంసమూలఫలాశనాః || ౭
నావాం శతానాం పఞ్చానాం కైవర్తానాం శతం శతం |
సన్నద్ధానాం తథా యూనాం తిష్ఠన్త్విత్యభ్యచోదయత్ || ౮
యదాదుష్టస్తు భరతో రామస్యేహ భవిష్యతి |
సేయం స్వస్తిమతీ సేనా గఙ్గామద్య తరిష్యతి || ౯
ఇత్యుక్త్వోపాయనం గృహ్య మత్స్యమాంసమధూని చ |
అభిచక్రామ భరతం నిషాదాధిపతిర్గుహః || ౧౦
తమాయాన్తం తు సమ్ప్రేక్ష్య సూతపుత్రః ప్రతాపవాన్ |
భరతాయాచచక్షేథ వినయజ్ఞో వినీతవత్ || ౧౧
ఏష జ్ఞాతిసహస్రేణ స్థపతిః పరివారితః |
కుశలో దణ్డకారణ్యే వృద్ధో భ్రాతుశ్చ తే సఖా || ౧౨
తస్మాత్పశ్యతు కాకుత్స్థ! త్వాం నిషాదాధిపో గుహః |
అసంశయం విజానీతే యత్ర తౌ రామలక్ష్మణౌ || ౧౩
ఏతత్తు వచనం శ్రుత్వా సుమన్త్రాద్భరత శ్శుభమ్ |
ఉవాచ వచనం శీఘ్రం గుహః పశ్యతు మామితి || ౧౪
లబ్ధ్వాభ్యనుజ్ఞాం సంహృష్టో జ్ఞాతిభిః పరివారితః |
ఆగమ్య భరతం ప్రహ్వో గుహో వచనమబ్రవీత్ || ౧౫
నిష్కుటశ్చైవ దేశోయం వఞ్చితాశ్చాపి తే వయమ్ |
నివేదయామస్తే సర్వే స్వకే దాసకులే వస || ౧౬
అస్తి మూలం ఫలఞ్చైవ నిషాదైస్సముపాహృతమ్ |
ఆర్ద్రం చ మాంసం శుష్కం చ వన్యం చోచ్చావచం మహత్ || ౧౭
ఆశంసే స్వాశితా సేనా వత్స్యతీమాం విభావరీమ్ |
అర్చితో వివిధైః కామై శ్శ్వ స్ససైన్యో గమిష్యసి || ౧౮
ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయ ఆదికావ్యే అయోధ్యాకాణ్డే చతురశీతితమస్సర్గః